Volgende criteria gebruik ik bij het beoordelen van een aikido examen (deze lijst is niet uitputtend);

1. Correcte uitvoering van de technieken

In het bijzonder de positie van de voeten en het lichaam zijn hier belangrijk; maak je de juiste tai sabaki (tenkan / irimi) ?
Voer je de technieken uit met een kundigheid die van iemand van dat niveau mag verwacht worden ? Is er een verbetering merkbaar in de uitvoering van de technieken die reeds voor eerdere examens moesten gekend zijn ?

2. Effectiviteit van de technieken

Heeft de techniek gewerkt ? Was de beweging efficiënt ? Heb je de uke werkelijk uit balans gebracht ?

3. Correcte houding

Besteed je aandacht aan een juiste kamae ? Sta je altijd in evenwicht ? Hoe verloopt de samenwerking tussen je knieën en ellebogen ? Hou je je schouders ontspannen ?

4. Ma-ai

Let je erop een correcte afstand te houden tot je partner ? Hou je rekening met de grootte van je partner ? Worden er wapens gebruikt ?

5. Kokyu ryoku

Ofwel ademkracht. Adem je uit op de gepaste momenten ? Gebruik kiai indien nodig…

6. Vloeiendheid en flexibiliteit

Bruuske bewegingen tonen aan dat het fout gaat. Probeer om je partner te voelen en in overeenstemming daarmee te bewegen.

7. Zanshin

Getuig je van aandacht voor je partner ? Blijf je ten allen tijde alert – ook op het einde van de techniek ?

8. Spirit

Vertoon je een gezonde dosis zelfvertrouwen in de uitvoering van je technieken ? Doe je verder ook als het tegenvalt ? Getuig je van volharding ?

9. Ukemi

Beheers je de valtechnieken goed genoeg zoals van iemand van dat niveau mag verwacht worden ? Kun je op een veilige manier vallen en terug rechtkomen in kamae ?

10. Manieren en attitude

Gedraag je je zoals het hoort zowel op als naast de mat ? Misbruik je aikido om op te vallen of om show te verkopen ? Misbruik je aikido om zwakkeren te domineren ? Let je op wat je doet op de mat ? Doe je anderen pijn op training om te tonen dat je het “beter” weet ? Werk je tegen op momenten dat het onverstandig is ? Volg je de dojo-etiquette ? Neem je je verantwoordelijkheden op zoals dat van iemand van dat niveau verwacht wordt ? Bij velen zie ik dat vooral dit 10de punt een struikelblok blijkt...